Hangi kelimenin kökenini merak ediyorsunuz?

zekeriya Arapça

زَكَرِيَّاء (Zakarīyāʾ)

Türkçeye Arapçadan geçen özel isim, nihai olarak İbranice 'Tanrı hatırladı' anlamına gelen Zekharyāh adından türemiştir.

Gelişim Hattı

  1. İbranice: זְכַרְיָה (Zekharyāh) (Yahve hatırladı)
  2. Süryanice: ܙܟܪܝܐ (Zkaryā)
  3. Arapça: زَكَرِيَّاء (Zakarīyāʾ) (Zekeriya peygamber)
  4. Osmanlı Türkçesi: زكريا (Zekeriya)
  5. Türkçe: Zekeriya

Yapısal Parçalanış

zakhar Fiil kökü (İbranice)
hatırlamak, anmak
-yah Özel isim / Teoforik ek (İbranice)
Yahve (Tanrı)

zakhar (hatırladı) + -yah (Yahve/Tanrı) → Zekharyāh (Tanrı hatırladı)

Anlam Evrimi

  1. Tanrı hatırladı (kişi adı)
  2. İbrani peygamberi adı
  3. Kur'an'da geçen peygamber adı
  4. Müslüman coğrafyasında yaygın erkek ismi

Türkçedeki İlk İzler

  • Türkçede en geç 14. yüzyıldan itibaren İslami-dini metinlerde (Kısas-ı Enbiya çevirileri) kişi adı olarak belgelenmiştir.
  • Osmanlı Türkçesi metinlerinde ve tahrir defterlerinde yaygın şahıs adı olarak kullanılmıştır.

Kökdaş Kelimeler

Arapça 'hatırlama, anma' anlamına gelen ve İbranice 'zakhar' ile aynı Sami dilleri kökünden (z-k-r) türeyen sözcük.
Arapça z-k-r kökünden türeyen, 'birlikte anma, karşılıklı fikir teatisi' anlamına gelen sözcük.
Arapça z-k-r kökünden türeyen, 'hatırlatıcı pusula, anı/biyografi metni' anlamına gelen sözcük.

Tartışma