sicim Türkçe
sicim
Türkçe kökenli olan kelime, Eski Türkçede "ip, bağ, kaytan" anlamına gelen biçimlerden evrilerek günümüze ulaşmıştır.
Gelişim Hattı
- Eski Türkçe: yip / sıç- / saç- (bağlama/bükme ile ilişkili kök)
- Eski Türkçe: sıçım / siçim (ince ip, bağ)
- Osmanlı Türkçesi: سجم (sicim - ince ip, urgan)
- Türkiye Türkçesi: sicim (keten, kenevir vb. liflerden yapılan ince ip)
Yapısal Parçalanış
- siç- / sıç- Fiil kökü
- Bükmek, eğirmek veya bağlamak (varsayımsal kök)
- -im Fiilden isim yapım eki
- Eylemin sonucunda oluşan nesneyi bildirir
siç- (bükmek/bağlamak) + -(i)m → sicim (bükülmüş ince ip)
Anlam Evrimi
- İnce bağ, örülmüş ya da bükülmüş lif
- Keten, kendir vb. bitkisel liflerden yapılan dayanıklı ince ip
Türkçedeki İlk İzler
- Türkçede en geç 11. yüzyılda Dîvânu Lugâti't-Türk'te 'siçim' biçiminde ve 'atların bağlandığı ip, urgan' anlamıyla kaydedilmiştir.
- Osmanlı Türkçesi metinlerinde 14. ve 15. yüzyıllardan itibaren genel olarak ince ip anlamında yaygın biçimde kullanılmıştır.