perifer Fransızca
périphérie
Kelime Türkçeye Fransızcadan geçmiştir; nihai kökeni Eski Yunancada 'etrafında taşımak, çevrelemek' anlamına gelen 'periphérein' fiiline dayanır.
Gelişim Hattı
- Proto-Hint-Avrupa: *per- (etrafında, ötesinde)
- Proto-Hint-Avrupa: *bʰer- (taşımak)
- Eski Yunanca: perí (etrafında, çevre)
- Eski Yunanca: phérō (taşımak)
- Eski Yunanca: periphéreia (çevre, çember yay)
- Fransızca: périphérie (çevre, dış kenar)
- Fransızca: périphère / périphérique (çevresel)
- Türkçe: perifer (çevre, merkez dışı bölge)
Yapısal Parçalanış
- peri- Ön ek
- Etrafında, çevre
- -phérein Kök fiil
- Taşımak, getirmek
peri- (çevre) + -phérein (taşımak) → periphéreia (çevreleyen hat, çevre)
Anlam Evrimi
- Etrafında dönmek, çember çizmek
- Çember veya dairenin çevre çizgisi
- Merkezin dışında kalan çevre veya sınır bölge
Türkçedeki İlk İzler
- Türkçede tıp ve şehircilik/coğrafya gibi uzmanlık alanlarında en geç 20. yüzyılın ortalarından itibaren Fransızca etkisiyle görülmeye başlanmıştır.
Kökdaş Kelimeler
- Aynı Eski Yunanca kökten (periphéreia) doğrudan türeyen ve çevre/dış yüzey anlamına gelen terim.
- Aynı phérein (taşımak) kökünden meta- (öte) ön ekiyle türetilmiştir.
- Aynı phérein (taşımak) kökünden eu- (iyi) ön ekiyle türetilmiştir.