Hangi kelimenin kökenini merak ediyorsunuz?

ledün Arapça

لَدُنْ (ladun)

Arapça "yanında, katında, nezdinde" anlamına gelen bir zaman ve mekân zarfı/edatı olan sözcük, İslamî tasavvufta özellikle 'ilm-i ledün' (Tanrı katından gelen gizli/batıni bilgi) terkibi yoluyla Türkçeye geçmiştir.

Gelişim Hattı

  1. Arapça: لَدُنْ [ladun] (yanında, nezdinde, katında)
  2. Osmanlı Türkçesi: لدن [ledün] (Allah katı, ilahi nezd)
  3. Türkçe: ledün (gayb âlemi veya Tanrı katı ile ilgili gizli bilgi/sır)

Anlam Evrimi

  1. Huzurunda, katında, yanında (edat/zarf)
  2. Allah'ın katı, gayb âlemi (tasavvufi kavram)
  3. İlahi kaynaklı gizli bilgi ve sırlar âlemi

Türkçedeki İlk İzler

  • Osmanlı Türkçesinde en geç 14. yüzyıldan itibaren tasavvufi metinlerde ve dini edebiyatta 'ilm-i ledün' terkibi içinde görülür.
  • Kur'an-ı Kerim'de Kehf Suresi 65. ayette geçen 'min ledünnā' (katımızdan/tarafımızdan) ifadesine dayanarak tasavvuf terimi haline gelmiştir.

Kökdaş Kelimeler

ladun (katında, nezdinde) kökünden türetilmiş nispet eki (-ī) almış hali; Allah katına ait, gizli ve batıni olan.

Tartışma