şeyma Arapça
شيماء (şaymāˀ)
Arapça 'ş-y-m' (bedende ben veya leke bulunması, ayırt edici huy/iz taşımak) kökünden türeyen ve 'vücudunda ben/iz bulunan kimse' anlamına gelen 'şaymāˀ' sözcüğünden Türkçeye özel isim olarak geçmiştir.
Gelişim Hattı
- Arapça: šāma (bedende ben/leke olmak, huy/karakter)
- Arapça: ašyam (benli/lekeli [eril])
- Arapça: šaymāˀ (vücudunda ben veya leke bulunan [dişil])
- Osmanlı Türkçesi: şeymā
- Türkçe: Şeyma
Yapısal Parçalanış
- š-y-m Samî kökü
- ben, leke veya doğuştan gelen huy/iz taşımak
- faˁlāˀ kalıbı Sıfat/dişilik vezni
- fiziksel kusur/renk/nitelik belirten dişil sıfat
š-y-m (kök) + faˁlāˀ vezni → šaymāˀ (vücudunda ben/işaret bulunan kadın)
Anlam Evrimi
- Vücudunda ben veya ayırt edici bir işaret olan kadın
- Hz. Muhammed'in sütkardeşi Şeyma bint el-Hâris dolayısıyla İslam kültüründe yaygınlaşan kadın özel adı
Türkçedeki İlk İzler
- İslamiyet sonrası Türkçede tarihî, dinî metinler ve siyer kaynakları vasıtasıyla kişi adı olarak kullanılagelmiştir.
Kökdaş Kelimeler
- Arapça aynı kökten gelen 'şīma' (tabiat, huy, karakter) sözcüğü.